Het nieuwe pensioenstelsel in vogelvlucht

Nederland stapt over naar een nieuw pensioenstelsel. Dit is de grootste verandering in ons pensioensysteem in vele jaren. Veel mensen vragen zich af wat dit betekent voor hun pensioen. In dit artikel lees je wat de belangrijkste veranderingen zijn, wanneer deze veranderingen ingaan en wat dit betekent als je bijna met pensioen gaat.

Waarom een nieuw pensioenstelsel?

Het huidige pensioenstelsel bestaat al meer dan 70 jaar. In die tijd is er veel veranderd. We worden gemiddeld ouder, veranderen vaker van baan en werken vaker als zelfstandige. Het oude stelsel past niet meer goed bij deze tijd.

In het oude stelsel beloofden pensioenfondsen vaak een vaste uitkering. Maar door de lage rente van de afgelopen jaren konden ze die beloftes niet altijd waarmaken. Veel pensioenen werden jarenlang niet verhoogd, terwijl de prijzen wel stegen. Hierdoor daalde de koopkracht van veel gepensioneerden.

Het nieuwe stelsel sluit beter aan bij de huidige arbeidsmarkt en economie. Het doel is een transparanter en persoonlijker pensioen dat eerder kan meegroeien als het economisch goed gaat.

Wat zijn de belangrijkste veranderingen?

Er zijn drie grote veranderingen in het nieuwe pensioenstelsel:

1. Van uitkeringsovereenkomst naar premieregeling

In het oude stelsel was er vaak een belofte over de hoogte van je pensioenuitkering. Dit heet een uitkeringsovereenkomst. In het nieuwe stelsel bouw je pensioen op via een premieregeling. Dit betekent dat je pensioen afhangt van hoeveel premie er is ingelegd en wat het rendement daarop is.

Er zijn twee soorten premieregelingen mogelijk: de solidaire premieregeling en de flexibele premieregeling. Bij beide regelingen is duidelijker hoeveel geld er voor jouw pensioen wordt ingelegd. Maar de exacte hoogte van je pensioen staat niet meer vast.

2. Een persoonlijker pensioen

In het nieuwe stelsel krijg je beter inzicht in hoeveel geld er voor jouw pensioen is ingelegd en hoe dit groeit. Je kunt straks in je persoonlijke pensioenpot kijken. Dat maakt je pensioen transparanter.

Dit betekent niet dat je pensioen helemaal individueel wordt. Er worden nog steeds risico's gedeeld met andere deelnemers. Dat is een belangrijk voordeel van ons collectieve pensioenstelsel. Samen kunnen we risico's beter opvangen dan alleen.

3. Meer kans op verhoging, maar ook op verlaging

In het nieuwe stelsel beweegt je pensioen meer mee met de economie. Als het goed gaat op de financiële markten, zal je pensioen sneller stijgen. Maar als het slecht gaat, kan je pensioen ook omlaag gaan.

Voor jongere pensioendeelnemers kunnen de schommelingen groter zijn dan voor oudere deelnemers. Dat komt omdat jongeren nog langer de tijd hebben om tegenvallers op te vangen. Naarmate je dichter bij je pensioen komt, worden de beleggingen aangepast om voor meer stabiliteit te zorgen.

Wanneer gaat het nieuwe pensioenstelsel in?

De nieuwe Wet toekomst pensioenen is op 1 juli 2023 ingegaan. Maar dat betekent niet dat je pensioen direct verandert. Pensioenfondsen en verzekeraars krijgen tijd om de overgang goed te regelen.

Uiterlijk 1 januari 2028 moeten alle pensioenregelingen zijn aangepast aan de nieuwe regels. Tot die tijd wordt de transitie van het oude naar het nieuwe stelsel stap voor stap uitgevoerd. De planning verschilt per pensioenfonds of -verzekeraar.

De tijdlijn van de overgang

Deze tijdlijn is een uiterste planning. Sommige pensioenfondsen en verzekeraars zullen eerder overstappen naar het nieuwe stelsel.

Wat betekent het nieuwe pensioenstelsel als je bijna met pensioen gaat?

Ben je bijna met pensioen? Dan is het goed om te weten wat het nieuwe pensioenstelsel voor jou betekent.

Als je al met pensioen bent: Ook voor huidige gepensioneerden gaan de regels veranderen. Je pensioenfonds of verzekeraar zal je informeren over de gevolgen. In veel gevallen zal je opgebouwde pensioen worden omgezet naar het nieuwe stelsel. Dit noemen we 'invaren'. Maar je blijft gewoon je pensioen ontvangen. De uitkering kan in de toekomst wel meer gaan schommelen.

Als je binnen 5 jaar met pensioen gaat: Voor jou verandert er wel wat, maar de impact is waarschijnlijk minder groot dan voor jongere deelnemers. In het nieuwe stelsel worden de risico's voor deelnemers die dichter bij hun pensioen zitten, beperkt.

Wat moet je nu doen?

Je hoeft zelf geen actie te ondernemen voor de overgang naar het nieuwe pensioenstelsel. Je pensioenfonds of verzekeraar regelt de technische kant van de transitie. Wel is het belangrijk om goed voorbereid te zijn:

Conclusie: Een nieuw tijdperk voor pensioenen

Het nieuwe pensioenstelsel maakt pensioenen persoonlijker en transparanter. Je kunt beter zien hoeveel geld er voor jouw pensioen is ingelegd en hoe dit groeit.

De overgang naar het nieuwe stelsel gebeurt zorgvuldig en stap voor stap. Je pensioenfonds of verzekeraar zal je informeren over de veranderingen en wat deze voor jou betekenen. Blijf deze informatie goed volgen.